l

Beyazay Malatya Şube Başkanı Mustafa Şireci’den 21. Yıl Mesajı: “Engelliler Kanunu Yeniden Ele Alınmalı”

Türkiye’de engelli bireylerin toplumsal hayata tam ve eşit katılımını sağlamak amacıyla yürürlüğe giren Engelliler Kanunu, bu yıl kabul edilişinin 21. yıl dönümünü kutluyor. Dönemin şartlarında hazırlanan ve küresel ölçekte en ileri mevzuatlardan biri olarak kabul edilen yasa, aradan geçen yirmi yılı aşkın süreye rağmen engelliler alanında dünyanın en prestijli hukuki düzenlemelerinden biri olma özelliğini koruyor. Yasanın getirdiği devrim niteliğindeki yenilikleri değerlendiren Türkiye Beyazay Derneği Malatya Şube Başkanı Mustafa Şireci, günümüz ihtiyaçlarına yönelik kritik bir revizyon çağrısında bulundu.

Engelli haklarının yasal bir güvenceye kavuşması, toplumsal adalet adına büyük bir eşik olarak kabul ediliyor. Bu kanunun sadece kâğıt üzerinde kalmadığını belirten Başkan Şireci, milyonlarca insanın hayatına doğrudan dokunarak köklü değişimlere kapı araladığını vurguladı. Yasayla birlikte engelsiz bir yaşam vizyonunun devlet politikası haline geldiğini hatırlatan Şireci, kamu görevlilerinden sokaktaki vatandaşa kadar herkesin bu haklara saygı duymakla yükümlü olduğunun altını çizdi.

Eğitimde Fırsat Eşitliği ve Akademik Devrim

Başkan Mustafa Şireci’nin açıklamalarına göre, Engelliler Kanunu’nun yürürlüğe girmesiyle birlikte en radikal dönüşüm eğitim alanında yaşandı. Geçmiş dönemlerde eğitime erişimde büyük engellerle karşılaşan bireyler için yasa sonrası okullaşma oranı yüzde 100’e yaklaştı. Bu başarı, özel eğitim sisteminin kurumsallaşması ve destek mekanizmalarının artırılmasıyla doğrudan ilişkilendiriliyor.

Yasal düzenleme, eğitim yaşını sıfıra indirerek erken çocukluk döneminde müdahalenin önünü açtı. Günümüzde engelli bireylerin eğitimi, 0 yaşından başlayarak 27 yaşına kadar Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) kapsamında kesintisiz bir şekilde desteklenmeye devam ediyor. Şireci, bu dönüşümün yükseköğretimde de karşılık bulduğunu ve “Özel Eğitim” branşlarının en çok tercih edilen bölümler arasına girmesinde kanunun büyük payı olduğunu belirtti.

İstihdamda Rekor Artışlar ve Sosyal Güvence

Kanunun toplumsal hayata sunduğu en büyük katkılardan bir diğeri ise ekonomik bağımsızlık alanında oldu. Kamuda ve özel sektörde uygulanan kota sistemleri ve teşvikler sayesinde engelli istihdamında tarihi rekorlar kırıldı. Binlerce engelli vatandaş, üretim süreçlerine dahil edilerek hem ekonomiye kazandırıldı hem de sosyal güvence altına alındı.

Şireci, ekonomik ve sosyal hayata katılımı kolaylaştıran diğer önemli kazanımları şu şekilde sıraladı:

• Resmî İşaret Dili: İşaret dili resmî olarak tanınarak işitme engelli bireylerin kamu hizmetlerine erişimi kolaylaştırıldı.

• İmza Yetkisi: Görme engelli bireylerin hukuki işlemlerdeki imzaları geçerli hale getirilerek hak kayıplarının önüne geçildi.

• Yüzde 100 Erişilebilirlik: Şehir mimarisinden toplu taşımaya kadar Türkiye’nin her noktasında tam erişilebilir bir çevre inşa edilmesi süreci hız kazandı.

“Ev Kiralamamak Bir Ayrımcılık Suçudur ve Cezası Hapistir”

Kanunun en az bilinen ancak en caydırıcı yönlerinden biri hukuki yaptırımları barındırıyor. Yasayla birlikte engelli bireylere yönelik her türlü dışlama ve ayrımcılık net bir şekilde suç ilan edildi. Toplumsal farkındalığın bu noktada artması gerektiğine dikkat çeken Başkan Şireci, çarpıcı bir örneğe vurgu yaptı.

Şireci, bir kişiye sadece engelli olduğu gerekçesiyle ev kiralamamanın hukuk sistemimizde doğrudan ayrımcılık suçu olarak tanımlandığını belirtti. Bu tür hak ihlallerinin, adli makamlarca hapis cezasıyla sonuçlandırılabilecek ağır yaptırımları beraberinde getirdiğini ifade eden Şireci, engelli bireylerin haklarını iyi bilmesi, kamu görevlileri ve vatandaşların ise bu kuralları eksiksiz öğrenmesi gerektiği konusunda uyardı.

Şireci’den Siyaset Kurumuna Revizyon Çağrısı

Aradan geçen 21 yılın ardından, değişen dünya düzeni, dijitalleşme ve gelişen toplumsal dinamikler çerçevesinde kanunun güncellenmesi ihtiyacı doğdu. Mevcut yasanın günümüz ihtiyaçlarına göre yeniden ele alınması gerektiğini belirten Beyazay Derneği Malatya Şube Başkanı Mustafa Şireci, devletin zirvesine ve TBMM’ye açık bir çağrıda bulundu.

Cumhurbaşkanlığı makamı başta olmak üzere, iktidar partisine ve Meclis’te grubu bulunan tüm siyasi partilere seslenen Şireci, yeni bir reform dalgasının başlatılmasını talep etti. Sivil toplumun bu süreçteki rolüne dikkat çeken Şireci, “Bu tarihi kanun ilk kez hazırlanırken milletimiz nasıl aktif bir rol oynadıysa, bugün yapılması gereken güncelleme ve revizyon çalışmalarına da aziz milletimiz doğrudan dahil edilmelidir. Bizler ‘En İyisi İçin’ vizyonuyla milletimizin ve hükümetimizin emrindeyiz” mesajını verdi.